Η εικόνα της Θεσσαλίας αυτές τις μέρες μοιάζει με σκηνικό χειμωνιάτικης επιμονής.
Στους κεντρικούς κόμβους του κάμπου, όπου ο αέρας σφυρίζει ανάμεσα σε τρακτέρ και αυτοσχέδιες σόμπες, οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι συνεχίζουν να κρατούν τις γραμμές παρά τη συνεχή κακοκαιρία που χτυπά την περιοχή. Σαν να πρόκειται για μια άτυπη συμφωνία με τη γη και την ιστορία της, ο κάμπος δεν λυγίζει και όσοι ζουν από αυτόν δείχνουν να αντέχουν περισσότερο απ’ όσο προβλέπει η λογική.
Ο κόμβος της Νίκαιας παραμένει το μεγάλο σημείο αναφοράς. Το πλήθος δεν μειώνεται, ακόμη και όταν η βροχή κάνει το χώμα λασπωμένο κουβάρι και ο παγετός αρπάζει τα πρόσωπα. Τρακτέρ στοιχισμένα σε γραμμές σαν πρόχειρα τείχη, σημαίες δεμένες σε πόλους, άνθρωποι κάθε ηλικίας μαζεμένοι γύρω από φωτιές που τρεμοσβήνουν με τον άνεμο.
Ανάμεσα σε αυτούς, ο 62χρονος Γιώργος, βαμβακοπαραγωγός από τα Φάρσαλα, δείχνει ένα ξεφτισμένο νάιλον που σκεπάζει τη μηχανή του:
«Μας λένε να κάνουμε υπομονή. Η υπομονή χάθηκε στο νερό της πλημμύρας. Κι άμα αντέξαμε το νερό που πήρε τα χωράφια, θα μας σταματήσει η βροχή του χειμώνα;»
Η Καρδίτσα ζει τις κινητοποιήσεις με έναν ιδιαίτερο τρόπο. Η καταστροφή από τις πλημμύρες εξακολουθεί να είναι ορατή παντού: Αποθηκευτικοί χώροι με σημάδια λάσπης μέχρι το ταβάνι, ποτιστικά που δεν επιδιορθώθηκαν ποτέ, χωράφια που δεν αποκαταστάθηκαν πλήρως.
Σε αρκετά χωριά της δυτικής Θεσσαλίας, οι παραγωγοί που κατεβαίνουν στα μπλόκα αποτελούν τους ίδιους ανθρώπους που πέρσι εκλιπαρούσαν για να σωθούν από τις ορμητικές πλημμύρες. Αυτή η μνήμη δίνει στον φετινό αγώνα σχεδόν χαρακτήρα συνέχειας, σαν ένα δεύτερο κεφάλαιο ενός δράματος που δεν έκλεισε.
«Δεν χρειάζεται να μας εξηγήσει κανείς τι είναι η επιβίωση. Το μάθαμε από την κακή πλευρά», λέει ο Δημήτρης από τον Παλαμά, ο οποίος έχασε πάνω από 200 στρέμματα σε μια νύχτα.
Στο Βελεστίνο και στο Αερινό της Μαγνησίας, οι σειρές των οχημάτων έχουν αυξηθεί. Εκεί, οι κτηνοτρόφοι δίνουν μια μάχη πιο αθόρυβη, αλλά εξίσου σκληρή. Το κόστος των ζωοτροφών, από τα υψηλότερα της τελευταίας δεκαετίας, έχει σπρώξει δεκάδες κτηνοτροφικές μονάδες στα πρόθυρα κλεισίματος. Γι’ αυτό και πολλοί από αυτούς δεν φεύγουν από τα μπλόκα ούτε στις πιο αντίξοες ώρες.
«Τα ζώα δεν σταματούν να τρώνε. Ούτε τα χρέη σταματούν να τρέχουν. Εμείς γιατί να σταματήσουμε τον αγώνα;», λέει κτηνοτρόφος από την ευρύτερη περιοχή του Αλμυρού.
Στα Τρίκαλα, η συμμετοχή είναι πιο νεανική απ’ ό,τι σε άλλες περιοχές. Πολλοί νέοι αγρότες, αρκετοί από αυτούς μόλις επέστρεψαν στον τόπο τους μετά από σπουδές, δηλώνουν πως βρίσκονται μπροστά σε ένα σταυροδρόμι:
ή θα στηριχθεί ο πρωτογενής τομέας,
ή θα συνεχιστεί η ερήμωση της υπαίθρου.
Παρά τη βροχή που πέφτει συχνά σαν κουρτίνα, οι φωνές στα μπλόκα παραμένουν καθαρές. Οι παραγωγοί ζητούν:
Oυσιαστική μείωση του κόστους παραγωγής, αναπροσαρμογή στις τιμές του βαμβακιού και των βασικών αγροτικών προϊόντων, αποζημιώσεις πραγματικές και όχι λογιστικές, ανασχεδιασμό του ΕΛΓΑ, προστασία της κτηνοτροφίας, στρατηγική για βιώσιμη αγροτική ανάπτυξη σε μια εποχή κλιματικής αστάθειας
Οι αγρότες τονίζουν πως η σχέση τους με το κράτος παραμένει σε «διαρκή εκκρεμότητα». Όπως λένε, «ο χειμώνας της γραφειοκρατίας είναι χειρότερος από τον χειμώνα του καιρού».
Η επιμονή των μπλόκων μέσα στη βροχή και το κρύο έχει γίνει η πιο δυνατή εικόνα των ημερών.
Σε πολλούς θυμίζει πως οι καιρικές συνθήκες του κάμπου είναι απλώς η φυσική προέκταση των δυσκολιών ενός επαγγέλματος που ζει στην ακμή και την παρακμή της φύσης.
«Αντέξαμε την πλημμύρα, τη χαλαζόπτωση, την ξηρασία. Η κινητοποίηση είναι το πιο ζεστό πράγμα που μας έχει μείνει», αναφέρει νεαρός αγρότης στη Λάρισα.
Η κυβέρνηση διαμηνύει πως είναι έτοιμη να συζητήσει «με νηφαλιότητα και χωρίς ακρότητες».
Στα μπλόκα, η αίσθηση είναι διαφορετική: ότι ο διάλογος προσφέρεται περισσότερο ως μέθοδος αποσυμπίεσης παρά ως υπόσχεση λύσεων.
Η δυσπιστία αυτή έχει βαθιά ρίζα: Όσοι βρίσκονται στο δρόμο έχουν ακούσει πολλές φορές ότι «οι λύσεις έρχονται». Αυτό που βλέπουν όμως, λένε, είναι ότι «οι λογαριασμοί έρχονται πιο γρήγορα από τις πολιτικές αποφάσεις».
Αν δεν υπάρξουν άμεσα βήματα, η ατζέντα της κλιμάκωσης είναι ήδη ανοικτή.
Συζητείται ενίσχυση των μπλόκων, μεγαλύτεροι αποκλεισμοί, ακόμη και οργανωμένη κάθοδος προς την Αθήνα.
Η επιμονή μέσα στην κακοκαιρία έχει δημιουργήσει ένα αίσθημα ότι «τώρα είναι η στιγμή», και ότι η υποχώρηση δεν είναι επιλογή.
Παρά το επίκεντρο στη Θεσσαλία, κινητοποιήσεις εξελίσσονται σε όλη τη χώρα, αναδεικνύοντας ότι το πρόβλημα δεν είναι τοπικό αλλά δομικό.
Μακεδονία:
Από τον Προμαχώνα έως την Ημαθία και την Πέλλα, ισχυρές δυνάμεις έχουν βγει στους δρόμους. Μάλιστα, αρκετά μπλόκα άντεξαν χιονοπτώσεις που θα αποθάρρυναν οποιονδήποτε άλλο εκτός από τους ανθρώπους της υπαίθρου.
Ήπειρος:
Στην Άρτα και τα Ιωάννινα, οι παραγωγοί προστέθηκαν στο κύμα διαμαρτυρίας, με αιχμή το υψηλό κόστος παραγωγής και την πίεση στη γαλακτοπαραγωγή.
Στερεά Ελλάδα:
Η Αλαμάνα, κομβικό σημείο κινητοποιήσεων, παραμένει σε ετοιμότητα, με ροή συμμετοχής από χωριά της Φθιώτιδας και της Βοιωτίας.
Πελοπόννησος:
Νεμέα, Λεβιδάκι, Μεσσηνία:Τα σταφύλια, οι ελιές και η κτηνοτροφία δίνουν ξεχωριστή βαρύτητα στις κινητοποιήσεις.
Κρήτη:
Η Κρήτη μπαίνει στο παιχνίδι με κλίμα έντονης αγανάκτησης, ειδικά για τις εξαγωγές και το αυξημένο κόστος μεταφορών.
Η Ελλάδα των μπλόκων είναι μια χώρα που παλεύει να κρατήσει την ύπαιθρό της ζωντανή. Και αυτές τις ημέρες, μέσα στο κρύο και τη βροχή, οι αγρότες της Θεσσαλίας μοιάζουν με εκείνους που δεν έχουν μάθει ποτέ να λυγίζουν.
Ο αγώνας τους δεν είναι απλώς πολιτικός. Είναι η καθημερινή τους αφήγηση για το πώς επιβιώνει ένας τόπος
More Stories
Ελλάδα σε ανοιχτά μέτωπα: Η καθημερινότητα απαιτεί ουσιαστικές απαντήσεις.
Καρδίτσα: Η αποκατάσταση μετά τον Daniel, οι δημόσιες υποδομές και η προστασία των ορεινών στο επίκεντρο
Πάνω από 1 εκατ. ευρώ στο Νοσοκομείο Καρδίτσας. Μια επένδυση που αφορά άμεσα και τη Λίμνη Πλαστήρα.